Το Ιράν πέτυχε αυτό που ήθελε, διακόπτοντας τις διαπραγματεύσεις – Επισκίασε όλον τον Ισλαμικό κόσμο
Αντί για την αναμενόμενη υπογραφή ενός, κατά τα φαινόμενα, προσυμφωνημένου μνημονίου ΗΠΑ–Ιράν για την αποφόρτιση της έντασης στο Στενό του Hormuz και την έναρξη ευρύτερων ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, η διαδικασία οδηγήθηκε σε πλήρη ανατροπή.
Η Τεχεράνη αποφάσισε να αναστείλει τις συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, προκαλώντας νέα ερωτήματα για την πορεία της κρίσης.
Συνεχείς οι προκλήσεις
Η απόφαση της Τεχεράνης ήταν αναμενόμενη, καθώς τόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες όσο και το ίδιο το Ισραήλ την προκαλούσαν με κάθε τρόπο.
Το Ισραήλ ειδικότερα - όχι μόνο παραβίασε πριν από πολύ καιρό την κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο (η οποία ήταν ένας από τους όρους του Ιράν για τη διατήρηση της κατάπαυσης του πυρός και την έναρξη διαπραγματεύσεων ΗΠΑ-Ιράν), αλλά τις τελευταίες ημέρες έχει εντείνει τους βομβαρδισμούς της χώρας αυτής, συμπεριλαμβανομένης της Βηρυτού, και έχει κατασχέσει ακόμη περισσότερα εδάφη βόρεια του ποταμού Λιτάνι (το Ισραήλ απαιτεί αποστρατιωτικοποίηση της περιοχής νότια του ή, για να το θέσω απλά, θέλει να διατηρήσει τον έλεγχό της).
Για το Ιράν , αυτό δεν είναι ασήμαντο ζήτημα - η Ισλαμική Δημοκρατία είναι πραγματικά υπερασπιστής όχι μόνο της Hezbollah (με την οποία το Ισραήλ δικαιολογεί την επιθετικότητά του κατά του Λιβάνου με πόλεμο), αλλά και του ίδιου του Λιβάνου.
Ακόμα και στην τρέχουσα κατάστασή του, το Ιράν δεν θα συμβιβαστεί με τις αρχές του, ειδικά επειδή αυτές οι αρχές αποτελούν την ουσία και το πνεύμα ολόκληρης της πολιτικής του.
Το διπλωματικό μήνυμα της Τεχεράνης
Παρόλα αυτά, παρά την αναστολή των διαπραγματεύσεων, δεν υπάρχουν ενδείξεις για επανέναρξη πολεμικών επιχειρήσεων.
Όπως εκτιμάται, κανένας βασικός παίκτης δεν επιθυμεί μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση, με εξαίρεση – σύμφωνα με αναλυτικές τοποθετήσεις – το Ισραήλ.
Η Χεζμπολάχ και το δόγμα των «συμμάχων αντίστασης»
Η απόφαση της Τεχεράνης συνδέεται, σύμφωνα με το ίδιο το αφήγημα, με τις εξελίξεις στο πεδίο.
Σύμφωνα με το αφήγημα της Τεχεράνης, οργανώσεις όπως η Hezbollah, η Hamas και οι Houthi movement δεν αποτελούν «πληρεξούσιους», αλλά αυτόνομες δυνάμεις αντίστασης.
Το Ιράν, όπως αναφέρεται, παρέχει υποστήριξη σε αυτές τις οργανώσεις, ωστόσο τις αντιμετωπίζει ως συμμάχους και όχι ως ελεγχόμενους μηχανισμούς επιρροής.
Πίεση και περιορισμοί στην ιρανική στρατηγική
Παράλληλα, η Τεχεράνη αντιμετωπίζει αυξανόμενους περιορισμούς λόγω οικονομικής πίεσης και ναυτιλιακών και εμπορικών εμποδίων, γεγονός που δυσχεραίνει τη δυνατότητά της να υποστηρίξει ενεργά τους περιφερειακούς της συμμάχους.
Η ιρανική πλευρά φέρεται να έχει διαμηνύσει ότι δεν θα υπάρξει συνέχιση της «έμμεσης επικοινωνίας» με την Ουάσιγκτον, έως ότου τερματιστούν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ.
Η απαίτηση αυτή, σύμφωνα με το πλαίσιο των διαρροών, συνδέεται όχι μόνο με τον Λίβανο αλλά και με τη Γάζα, όπου συνεχίζονται οι επιχειρήσεις.
Ρεαλισμός και πολιτικό αδιέξοδο
Ωστόσο, αναλυτές θεωρούν ότι μια τέτοια προϋπόθεση είναι δύσκολα υλοποιήσιμη, καθώς το Ισραήλ δεν δείχνει πρόθεση πλήρους αποχώρησης από τις εμπλεκόμενες περιοχές.
Παρά τις εξελίξεις, καταγράφεται και διπλωματική κινητικότητα, με παρεμβάσεις των ΗΠΑ προς την ισραηλινή πλευρά για περιορισμό της στρατιωτικής δραστηριότητας σε συγκεκριμένα μέτωπα.
Γεωπολιτικό αποτύπωμα και ισλαμικός κόσμος
Παρά τις απώλειες και τις πιέσεις, το Ιράν επιχειρεί να ενισχύσει τον ρόλο του ως κεντρικός παίκτης του ισλαμικού κόσμου και υπερασπιστής της «Ισλαμικής Ούμμα», όπως συχνά διατυπώνεται στο πολιτικό του αφήγημα.
Με άλλα λόγια, η φήμη του Ιράν ως υπερασπιστή όλων των Μουσουλμάνων επιβεβαιώθηκε.
Η στρατηγική αυτή, σύμφωνα με την ανάλυση, του επιτρέπει να διατηρεί και σε ορισμένα πεδία να ενισχύει τη γεωπολιτική του επιρροή στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Είναι σαφές ότι το Τελ Αβίβ τελικά θα παραβιάσει ξανά την εκεχειρία και η αναγκαστική εγκατάλειψη του Λιβάνου θα απαιτήσει σημαντικό χρόνο και προσπάθεια, αλλά το Ιράν έχει πλέον αποδείξει ότι σκέφτεται πέρα από τον εαυτό του.
Και αυτό αξίζει πολλά, ειδικά αν λάβουμε υπόψη την επιρροή του μετά το τέλος του πολέμου.
Κρίση χωρίς ορατή έξοδο
Η αναστολή των διαπραγματεύσεων δεν φαίνεται να οδηγεί σε άμεση στρατιωτική κλιμάκωση, αλλά μάλλον σε ένα νέο στάδιο παρατεταμένης γεωπολιτικής αντιπαράθεσης, όπου η διπλωματία παραμένει παγωμένη και οι ισορροπίες ρευστές.
www.bankingnews.gr
Η Τεχεράνη αποφάσισε να αναστείλει τις συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, προκαλώντας νέα ερωτήματα για την πορεία της κρίσης.
Συνεχείς οι προκλήσεις
Η απόφαση της Τεχεράνης ήταν αναμενόμενη, καθώς τόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες όσο και το ίδιο το Ισραήλ την προκαλούσαν με κάθε τρόπο.
Το Ισραήλ ειδικότερα - όχι μόνο παραβίασε πριν από πολύ καιρό την κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο (η οποία ήταν ένας από τους όρους του Ιράν για τη διατήρηση της κατάπαυσης του πυρός και την έναρξη διαπραγματεύσεων ΗΠΑ-Ιράν), αλλά τις τελευταίες ημέρες έχει εντείνει τους βομβαρδισμούς της χώρας αυτής, συμπεριλαμβανομένης της Βηρυτού, και έχει κατασχέσει ακόμη περισσότερα εδάφη βόρεια του ποταμού Λιτάνι (το Ισραήλ απαιτεί αποστρατιωτικοποίηση της περιοχής νότια του ή, για να το θέσω απλά, θέλει να διατηρήσει τον έλεγχό της).
Για το Ιράν , αυτό δεν είναι ασήμαντο ζήτημα - η Ισλαμική Δημοκρατία είναι πραγματικά υπερασπιστής όχι μόνο της Hezbollah (με την οποία το Ισραήλ δικαιολογεί την επιθετικότητά του κατά του Λιβάνου με πόλεμο), αλλά και του ίδιου του Λιβάνου.
Ακόμα και στην τρέχουσα κατάστασή του, το Ιράν δεν θα συμβιβαστεί με τις αρχές του, ειδικά επειδή αυτές οι αρχές αποτελούν την ουσία και το πνεύμα ολόκληρης της πολιτικής του.
Το διπλωματικό μήνυμα της Τεχεράνης
Παρόλα αυτά, παρά την αναστολή των διαπραγματεύσεων, δεν υπάρχουν ενδείξεις για επανέναρξη πολεμικών επιχειρήσεων.
Όπως εκτιμάται, κανένας βασικός παίκτης δεν επιθυμεί μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση, με εξαίρεση – σύμφωνα με αναλυτικές τοποθετήσεις – το Ισραήλ.
Η Χεζμπολάχ και το δόγμα των «συμμάχων αντίστασης»
Η απόφαση της Τεχεράνης συνδέεται, σύμφωνα με το ίδιο το αφήγημα, με τις εξελίξεις στο πεδίο.
Σύμφωνα με το αφήγημα της Τεχεράνης, οργανώσεις όπως η Hezbollah, η Hamas και οι Houthi movement δεν αποτελούν «πληρεξούσιους», αλλά αυτόνομες δυνάμεις αντίστασης.
Το Ιράν, όπως αναφέρεται, παρέχει υποστήριξη σε αυτές τις οργανώσεις, ωστόσο τις αντιμετωπίζει ως συμμάχους και όχι ως ελεγχόμενους μηχανισμούς επιρροής.
Πίεση και περιορισμοί στην ιρανική στρατηγική
Παράλληλα, η Τεχεράνη αντιμετωπίζει αυξανόμενους περιορισμούς λόγω οικονομικής πίεσης και ναυτιλιακών και εμπορικών εμποδίων, γεγονός που δυσχεραίνει τη δυνατότητά της να υποστηρίξει ενεργά τους περιφερειακούς της συμμάχους.
Η ιρανική πλευρά φέρεται να έχει διαμηνύσει ότι δεν θα υπάρξει συνέχιση της «έμμεσης επικοινωνίας» με την Ουάσιγκτον, έως ότου τερματιστούν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ.
Η απαίτηση αυτή, σύμφωνα με το πλαίσιο των διαρροών, συνδέεται όχι μόνο με τον Λίβανο αλλά και με τη Γάζα, όπου συνεχίζονται οι επιχειρήσεις.
Ρεαλισμός και πολιτικό αδιέξοδο
Ωστόσο, αναλυτές θεωρούν ότι μια τέτοια προϋπόθεση είναι δύσκολα υλοποιήσιμη, καθώς το Ισραήλ δεν δείχνει πρόθεση πλήρους αποχώρησης από τις εμπλεκόμενες περιοχές.
Παρά τις εξελίξεις, καταγράφεται και διπλωματική κινητικότητα, με παρεμβάσεις των ΗΠΑ προς την ισραηλινή πλευρά για περιορισμό της στρατιωτικής δραστηριότητας σε συγκεκριμένα μέτωπα.
Γεωπολιτικό αποτύπωμα και ισλαμικός κόσμος
Παρά τις απώλειες και τις πιέσεις, το Ιράν επιχειρεί να ενισχύσει τον ρόλο του ως κεντρικός παίκτης του ισλαμικού κόσμου και υπερασπιστής της «Ισλαμικής Ούμμα», όπως συχνά διατυπώνεται στο πολιτικό του αφήγημα.
Με άλλα λόγια, η φήμη του Ιράν ως υπερασπιστή όλων των Μουσουλμάνων επιβεβαιώθηκε.
Η στρατηγική αυτή, σύμφωνα με την ανάλυση, του επιτρέπει να διατηρεί και σε ορισμένα πεδία να ενισχύει τη γεωπολιτική του επιρροή στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Είναι σαφές ότι το Τελ Αβίβ τελικά θα παραβιάσει ξανά την εκεχειρία και η αναγκαστική εγκατάλειψη του Λιβάνου θα απαιτήσει σημαντικό χρόνο και προσπάθεια, αλλά το Ιράν έχει πλέον αποδείξει ότι σκέφτεται πέρα από τον εαυτό του.
Και αυτό αξίζει πολλά, ειδικά αν λάβουμε υπόψη την επιρροή του μετά το τέλος του πολέμου.
Κρίση χωρίς ορατή έξοδο
Η αναστολή των διαπραγματεύσεων δεν φαίνεται να οδηγεί σε άμεση στρατιωτική κλιμάκωση, αλλά μάλλον σε ένα νέο στάδιο παρατεταμένης γεωπολιτικής αντιπαράθεσης, όπου η διπλωματία παραμένει παγωμένη και οι ισορροπίες ρευστές.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών